Kiedy leasing pojawił się na polskim rynku, nie od razu zyskał zwolenników. Był swoistym novum, do którego trudno było przekonać przedsiębiorców. Sytuacja ta jednak nie trwała długo.
Gospodarka wolnorynkowa dawała przedsiębiorcom spore możliwości związane z rozwojem własnych firm. By jednak dobrze zarządzać swoim przedsiębiorstwem potrzebne były środki trwałe, niezbędne do prowadzenia działalności ? leasing okazał się idealnym narzędziem na ich pozyskanie. Portfel zawieranych umów leasingowych rósł bardzo szybko. Dzisiaj przedsiębiorcy sięgają po to narzędzie finansowe często i chętnie, a słowo ?leasing? nie brzmi już obco i nieswojo.
Z taka sytuacją jaka miała miejsce kilkanaście lat temu w sektorze prywatnym, spotykamy się teraz w sektorze publicznym. Panująca od kilku lat w państwie koniunktura daje samorządom ogromne możliwości związane z rozwojem ? podmioty te otrzymują na to niezbędne środki finansowe z budżetu państwa, zwiększają się wpływy z podatków i opłat lokalnych, szerokim strumieniem płyną środki unijne. Rosną również wymagania społeczności lokalnych związane z obsługą w urzędach, infrastrukturą, rozwojem i promocją regionów czy e-administracją. Dobre zarządzanie jednostką samorządu terytorialnego (j.s.t.) i podległymi jej jednostkami coraz częściej przypomina zarządzanie przedsiębiorstwem. Poziom zadłużenia j.s.t nie oznacza już ?niegospodarności?, a wskazuje jedynie na dynamicznie rozwijający się podmiot.
J.s.t. poszukują coraz to nowych instrumentów finansowych na zakup niezbędnych dóbr. Liczba ogłaszanych w Polsce postępowań o udzielenie zamówienia publicznego związanego z leasingiem pokazuje, że ten instrument finansowy sprawdza się nie tylko w sektorze prywatnym, ale spełnia również swoje zadanie w sektorze samorządowym i rządowym. Wiele podmiotów przekonało się już o korzyściach płynących z leasingu. Jednak dla wielu podmiotów jest to instrument nowy. Tymczasem korzyści, jakie z niego płyną są niekwestionowane.
Nie sposób w tym miejscu pominąć tematu kwestii podatkowych, pozwalających na wybór właściwego instrumentu, którym w zależności od sytuacji prawnej leasingobiorcy, może być leasing operacyjny lub finansowy.
W leasingu operacyjnym część kapitałowa i odsetkowa raty stanowi koszt uzyskania przychodu dla klienta zmniejszając tym samym podstawę opodatkowania, a odpisów amortyzacyjnych dokonuje leasingodawca.
W leasingu finansowym, który swoim charakterem zbliżony jest do kredytu, część odsetkowa stanowi koszt uzyskania przychodu dla leasingobiorcy, który również dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Te korzyści występują jednak tylko tam, gdzie z mocy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych dany podmiot nie został zwolniony z odprowadzania podatku dochodowego od osób prawnych. Podmiotem, który tego podatku nie odprowadza, a zatem nie ma możliwości odliczenia od przychodu swoich kosztów jest gmina, powiat, województwo, jednostka budżetowa jak również inne podmioty zwolnione z mocy ustawy z odprowadzania takiego podatku. W odniesieniu jednak do spółek komunalnych korzyści te istnieją.
Samorządy wciąż poszukują instrumentu finansowego, który nie powodowałby wzrostu wskaźnika całkowitego zadłużenia j.s.t. I tutaj idealnie wpisuje się leasing operacyjny pozabilansowy ? nie wpływa on na poziom zadłużenia jednostki, gdyż Leasingobiorca ponosi tylko koszty użytkowania przedmiotu i tylko takie wykazuje u siebie.
Leasing zwrotny wybranych składników majątkowych powoduje uwolnienie kapitału drzemiącego w danym dobru. Ten rodzaj umowy leasingowej może się okazać niezwykle atrakcyjny w odniesieniu do nieruchomości komunalnych; własność nieruchomości przechodzi na firmę leasingową na mocy zawartej umowy sprzedaży, a następnie w drodze umowy leasingu zwrotnego prawo do korzystania i pobierania pożytków z nieruchomości przysługuje pierwotnemu właścicielowi, tj. np. gminie. Pozyskane w ten sposób środki jednostka może przeznaczyć na dowolnie obrany cel. Tym samym nie traci prawa do korzystania z nieruchomości objętej transakcją. Państwem, w którym zawarto szczególnie dużo umów tego typu jest Francja. Tam leasing zwrotny nieruchomości cieszy się ogromną popularnością.
Leasing pozwala korzystać z danego dobra bez konieczności jego zakupu. Jeśli w jednostce plany zakupowe są – umożliwia rozłożenie kosztów inwestycji na dłuższy czas. Dzięki temu jednostki zwiększają wolumen planowanych inwestycji, decydują się na jednorazowe większe zakupy niezbędnych dóbr niż w przypadku zakupów gotówkowych.
Agencje i Ministerstwa, zainteresowane leasingiem sprzętu IT, główną korzyść wynikającą z tej formy finansowania upatrują w możliwości oddania sprzętu po zakończeniu umowy. Rezygnacja z wykupu, a tym samym utrzymywania wyeksploatowanego i przestarzałego sprzętu (sprzęt tego rodzaju bardzo szybko zostaje wyparty z rynku przez nowszy, lepszy) daje możliwość zawarcia nowych umów na taki sprzęt, który będzie sprawdzał się przez kolejne, długie miesiące w tych jednostkach.
Na przestrzeni lat zmienia się struktura zamówień realizowanych przez j.s.t. O ile w latach 2005- 2006 samorządy sięgały przede wszystkim po leasing samochodów osobowych, tak od 2007 roku obserwujemy wyraźne zwrócenie się ku takim środkom trwałym jak śmieciarki, koparko ? ładowarki, pojazdy niezbędne do utrzymania dróg, a więc takie dobra, które decydują o specyficznej działalności klienta, wskazują na sektor, w którym działa.
Wśród niecodziennych zamówień pojawia się leasing cyfrowych central telefonicznych, urządzeń niezbędnych do prowadzenia lodowisk, armatek śnieżnych.
Karina Janik
Specjalista ds. transakcji specjalnych
Europejski Fundusz Leasingowy
Karina.janik@efl.com.pl
www.efl.com.pl
